Çindən gələn ucuz mallar Avropa sənayesini çətin vəziyyətə salıb. İxtisarlar və fabrik bağlamaları artarkən, Avropa İttifaqı (Aİ) rəhbərliyi “İkinci Çin Şoku”nun qarşısını almaq üçün təcili planlar hazırlayır.
Aİ-də Çindən asılılığın artması sənaye sektorunda narahatlıq yaradıb. Xammal, aralıq ehtiyat hissələri və mühüm komponentlər üzrə Çinə bağlılıq Avropa iqtisadiyyatını növbəti “Çin Şoku” riski ilə üz-üzə qoyur.
Ekspertlər bildirir ki, mövcud vəziyyət 25 il əvvəl Çinin ÜTT-yə daxil olmasından sonra yaranan iqtisadi böhrana bənzəyir, lakin miqyası daha böyükdür. Avropalı istehsalçılar üçün əsas təhdid təkcə ucuz elektromobillər deyil, sənayenin bünövrəsi sayılan istehsal komponentləri və aralıq məhsullardır.
Kimyəvi xammaldan maşın hissələrinə, əczaçılıqdan plastik istehsala qədər bir çox sahədə Avropanın Çindən asılılığı rekord həddə çatıb. Çinin dövlət subsidiyaları və aşağı məzənnə siyasəti məhsulların Avropa bazarında 30-50% ucuz satılmasına imkan verir.
Almaniyanın avtomobil və maşınqayırma sektorlarında kütləvi işsizlik qorxusu artır. Sənaye nümayəndələri xəbərdarlıq edir ki, vəziyyət davam edərsə, bir çox zavod bağlana bilər. Avropa Komissiyası strateji komponentlərin ən azı üç fərqli mənbədən təmin edilməsini tələb edəcək yeni qaydalar hazırlayır.
“Made in EU” tipli sənaye qanunları müzakirə edilsə də, onların qəbulu illər çəkə bilər. Ekspertlər hesab edir ki, ticarət disbalansı davam edərsə, problem iqtisadi sahədən kənara çıxaraq texnologiya, avtomobil, əczaçılıq və enerji kimi sahələrdə təhlükəsizlik riski yarada bilər.
