Azərbaycanda talassemiya daşıyıcılığı ciddi bir sağlamlıq problemi olaraq qalmaqdadır. Səhiyyə Nazirliyi Milli Hematologiya və Transfuziologiya Mərkəzinin məlumatına görə, 2026-cı ildə nikah üçün müraciət edən 745 nəfərdə talassemiya daşıyıcılığı aşkarlanıb. Bu rəqəm, xəstəlik barədə məlumatlılığın artırılmasının vacibliyini göstərir.
Talassemiya, orqanizmin kifayət qədər hemoqlobin istehsal etməməsinə səbəb olan genetik bir xəstəlikdir. Hazırda ölkədə rəsmi olaraq 3 190 nəfər bu xəstəlikdən əziyyət çəkir. Pərakəndə sorğular göstərir ki, bir çox insan talassemiyanı qan azlığı və ya irsi xəstəlik kimi tanısa da, dərin məlumata malik deyil.
Hematoloq Mireldar Babayev izah edir: "Əgər valideynlərdən biri daşıyıcıdırsa, gen övladlara keçə bilər. Hər iki valideyn daşıyıcı olduqda isə uşağın talassemiya xəstəsi olaraq doğulma riski artır." O, yalnız bir daşıyıcı valideyn olduqda uşağın daşıyıcı və ya tam sağlam doğula biləcəyini qeyd edir. Xəstəliyin tam müalicəsi yalnız sümük iliyi köçürülməsi ilə mümkündür.
Tibb üzrə fəlsəfə doktoru Abbas Bağırov bildirir ki, Azərbaycanda daha çox alfa və beta talassemiya formalarına rast gəlinir. Daşıyıcılarda profilaktik müalicə və dəmir yığılmasının qarşısını alan preparatlar istifadə olunur. Hamiləlik dövründə perinatal diaqnostika ilə körpənin talassemiya daşıyıcısı və ya xəstəsi olduğu müəyyən edilə bilər.
Həkimlər nikahdan əvvəl tibbi müayinələrə ciddi yanaşmağı tövsiyə edir. Erkən aşkarlama, sağlam ailə qurmaq üçün atılan ən mühüm addımdır. Daha çox məlumat üçün talassemiya, genetik test və sağlam ailə səhifələrimizə baxın.
